آیت الله هاشمی رفسنجانی : ما از اول آمریکا را دشمن خود می دانستیم / آتش افروز اصلی جنگ آمریکا است

محمد علی رجایی نخست وزیر در مصاحبه ای با خبرنگاران خارجی گفت : تا زمانی که دشمن در خاک ما است پیشنهاد آتش بس را قابل قبول نمی دانیم .

نخستین جلسه شورای عالی دفاع به ریاست بنی صدر رئیس جمهور تشکیل شد . در این جلسه دکتر کمال خرازی سرپرست خبرگزاری پارس به عنوان هماهنگ کننده سیاست تبلیغاتی شورا انتخاب گردید .

آیت الله منتظری به همراه آیت الله طاهری امام جمعه اصفهان به حضور امام خمینی رهبر انقلاب رسیده و گزارشی از وضعیت مناطق جنگی جنوب ارائه کردند .

ناخدایکم دکتر بهرام افضلی فرمانده نیروی دریایی در مصاحبه ای اظهار داشت : کشورهای حاشیه خلیج فارس در صورت کمک به عراق از سوی ایران به شدت تنبیه خواهند شد .

هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس گفت : ما آمریکا را از اول دشمن می دانستیم و امروز هم آتش افروز اصلی این جنگ آمریکا است اگر هم آمریکا مستقیما مداخله نظامی کند نمی تواند کاری از پیش ببرد نه ما از ویتنامی ها ضعیف تریم و نه آمریکا از آن زمان قوی تر است و ما خودمان را آماده جنگ طولانی کرده ایم.

روزنامه تشرین سوریه در تفسیری از جنگ ایران و عراق نوشت ایران در حال حاضر به یک جنگ دفاعی قانونی دست زده ، صدام دچار جنون عظمت شده و نقشه های آمریکا را در منطقه به اجرا در می آورد .

هیئت دولت به ریاست بهزاد نبودی وزیر مشاور در امور اجرایی تشکیل جلسه داده و و پیشنهاد وزارت دفاع مبنی بر افزایش خدمت وظیفه عمومی به دو سال را تصویب کرد .

ضیاء الحق رئیس جمهور پاکستان طی نطقی از مردم این کشور خواست تا از هیچ یک از کشورهای ایران و عراق جانبداری نکنند و میان مردم این دو کشور اتحاد به وجود آورند .

جیمی کارتر رئیس جمهور آمریکا در تلاش برای جلب آرا یهودیان این کشور طی یک سخنرانی مخالفت خود را با تشکیل یک کشور فلسطینی اعلام کرد .

بیش از نیمی از اعضای پارلمان اسرائیل که از طرفداران دولت ائتلافی مناخیم بگین هستند پشتیبانی خود را از لایحه ای که در مورد ضمیمه بلندی های جولان که متعلق به سوریه می باشد و توسط اسرائیل اشغال شده است به دیگر اراضی اشغالی اعلام داشتند .

کوبا ابراز امیدواری کرد که یک راه حل مسالمت آمیز مبتنی بر مذاکره موجب خاتمه سریع جنگ عراق علیه ایران شود.

وزارت امورخارجه کشورمان به منظور آگاهی بیشتر مردم جهان از ماهیت رژیم بعث عراق و تشدید اقدامات تروریستی سران این کشور علیه ایرانیان و موسسات جمهوری اسلامی در خارج اطلاعیه ای صادر کرد .

یونایتد پرس به نقل از خبرگزاری عراق گزارش داد صدام پیرامون اوضاع منطقه شرقی جهان عرب پیامی به شاه عربستان فرستاده است .

رجایی : تا وقتی تجاوز ادامه دارد جنگ هم ادامه دارد

محمد علی رجایی نخست وزیر در مصاحبه ای با خبرنگاران خارجی گفت : به نظر ما تجاوز در هیچ شرایطی قابل قبول نیست و اولین شرط زندگی برای هر ملت محو کامل تجاوز می باشد تا وقتی که تجاوز وجود دارد جنگ هم ادامه پیدا خواهد کرد .

وی ادامه داد : صدام خائن که حکم ماموریت از قدرت های بزرگ دارد اگر دست از این ماموریت بردارد و در یک دادگاه صالحه محاکمه شود آن وقت جنگ تمام خواهد شد .

رجایی در مورد پیشنهاد آتش بس سازمان ملل گفت تا زمانی که دشمن در خاک ما است این پیشنهاد را قابل قبول نمی دانیم زیرا این یک پیشنهاد غیر انسانی برای ملت ما که احساس بی اعتمادی نسبت به این مجامع بین المللی دارند می باشد چرا که ابرقدرت ها در این مجامع برای خود حق وتو قائل هستند .

شورای عالی دفاع از ابتدای جنگ تشکیل شده بود

نخست وزیر در مورد شورای عالی دفاع گفت : فرماندهی دفاع طبق قانون اساسی از آن رهبر است که در این شورا حضور خواهد داشت و طبق دستور این امر در اختیار رئیس جمهور قرار گرفت امام به خاطر تقویت شورای عالی دفاع و اینکه مجلس شورای اسلامی در جریان کلی مسائل جنگ قرار گیرند این فرمان را صادر کرده اند .

وی ادامه داد : شورای عالی دفاع از ابتدای جنگ تشکیل شده بود و هیچ یک از اقدامات رئیس جمهور بدون اطلاع این شورا نبود این شورا از جمله ارگان هایی است که در قانون اساسی مطرح شده و مدتی است که از تشکیل آن می گذرد و با توجه به این که دو تن از اعضای شورا در جبهه می باشند قرار شد دو تن دیگر به جای آن ها معرفی شوند . (۱)

اولین جلسه هماهنگی شورای عالی دفاع برگزار شد

نخستین جلسه شورای عالی دفاع به ریاست بنی صدر رئیس جمهور تشکیل شد .

در این جلسه حضرت آیت الله خامنه ای نماینده امام در شورای عالی دفاع ، حجت الاسلام هاشمی رئیس مجلس ، محمد علی رجایی نخست وزیر ، سید احمد خمینی ، تیمسار فلاحی جانشین ستاد مشترک ، سرهنگ فکوری وزیر دفاع و فرمانده نیروی هوایی و آقایان پرورش و محمد منتظری نمایندگان مجلس شورای اسلامی و محسن رضایی از سپاه پاسداران شرکت داشتند.

این جلسه که از ساعت ۱۵ تا ۲۱ به طول انجامید در مورد امکانات و توانایی های نظامی ایران و همچنین امکانات دشمن و وضع جبهه ها و روحیه نیروها مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت .

در این جلسه دکتر کمال خرازی سرپرست خبرگزاری پارس به عنوان هماهنگ کننده سیاست تبلیغاتی شورا انتخاب گردید .

آیت الله خامنه ای مهم ترین وظایف شورای عالی دفاع را تشریح کرد

آیت الله خامنه ای پس از این جلسه اظهار داشت : این فرمان بسیار به جا و به موقع بود چون کارها شورایی انجام می گیرد و نقشه ها با دقت بیشتری طرح و اجرا می شود در دوران جنگ طبعا یک حالت فوق العاده وجود دارد و مردم هم باید این حالت فوق العاده را لمس کنند مهم ترین وظایفی که به این شورا داده شده این است که سیاست دفاعی را تنظیم کند و خط مشی سیاسی تبلیغاتی را تعیین کند و دستگاه های اجرایی را در جهت مصوبات شورا به کار گیرد .

ایشان ادامه دادند : فکر می کنم با فرمانی که امام صادر کردند و تشکیل شوا ما بتوانیم خیلی روشن تر و سریع تر به سوی هدف های اسلامی و انقلابی خودمان پیش برویم . (۲)

دیدار آیت الله منتظری و کریم سنجابی با امام خمینی

روز گذشته آیت الله منتظری به همراه آیت الله طاهری امام جمعه اصفهان به حضور امام خمینی رهبر انقلاب رسیده و گزارشی از وضعیت مناطق جنگی جنوب ارائه کردند .

پس از این دیدار آیات منتظری ، طاهری ، خلخالی به همراه حجت الاسلام لاهوتی با دکتر بنی صدر رئیس جمهور در محل ستاد مشترک ارتش دیدار و گفت و گو کردند .

آیت الله خلخالی : دادگاه ویژه مواد مخدر به کار خود ادامه می دهد

آیت الله خلخالی پس از این دیدار در مصاحبه ای گفت : در خرمشهر وضع نسبتا خوب است به هرحال جنگ است و در جنگ پیشروی و عقب نشینی وجود دارد ولی در نهایت هرقدر این جنگ طولانی شود هیچ شبهه ای در این نیست که پیروزی نهایی صد در صد با ما است .

وی در مورد وضع دادگاه ویژه مبارزه با مواد مخدر نیز گفت : این دادگاه با قوت خود باقی است و هیچ کس در آن دخالتی ندارد و کسانیکه عامل توزیع و تولید و پخش هروئین هستند بالاخره باید به خود رحم کنند چون دادگاه ویژه در کمال قدرت به کارخود ادامه می دهد . (۳)

گزارش کریم سنجابی به امام

بعد از ظهر دیروز همچنین دکتر کریم سنجابی پس از بازدید از غر کشور به حضور امام رسیده و با رهبر انقلاب دیدار و گفت و گو کرد .

در این دیدار دکتر سنجابی گزارش رویدادها و تحولات غرب کشور را تقدیم امام خمینی کرد .  (4)

ناخدایکم بهرام افضلی : کشورهای حاشیه خلیج فارس به سختی تنبیه می شوند

ناخدایکم دکتر بهرام افضلی فرمانده نیروی دریایی در مصاحبه ای اظهار داشت : کشورهای حاشیه خلیج فارس در صورت کمک به عراق از سوی ایران به شدت تنبیه خواهند شد .

وی گفت : در صورتیکه کشورها و شیخ نشین های سواحل جنوبی خلیج فارس امکانات و تسهیلاتی در اختیار دولت متجاوز و مزدور عراق قرار دهند و یا از مفاد اعلامیه های منتشره ایران عدول کنند به سختی تنبیه می شوند و از عمل انتظامی و خشن ما چنان درسی خواهند گرفت که دیگر چنین فکر خامی در سر نپرورانند .

وی ادامه داد : ما هرلحظه آماده ایم به محض یافتن چند فروند ناو مخفی شده عراق نسبت به انهدام آنها اقدام کنیم نیروی دریایی جمهوری اسلامی ایران راه ورود و خروج کشتی ها به بنادر عراق را مسدود کرده و کانال خور عبدالله را که بندر بزرگ ام القصر عراق در کنار آن قرار گرفته از نظر نظامی و تجارتی از حیض انتفاع ساقط شده است .

افضلی همچنین گفت : تردد کشتیرانی در تنگه هرمز و خلیج فارس را تضمین شده اعلام می کنیم . (۵)

هاشمی : باید اقتصاد کشور را از وضع تک محصولی دربیاوریم

هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس گفت : صرف نظر از جنگ ما تصمیم داریم که اقتصاد کشور را از وضع اقتصاد تک محصولی دربیاوریم و ممکن است این جنگ هم کمکی به ما بکند .

دلیلی برای کمک شوروی به عراق نداریم !

وی در پاسخ به سوالی در زمینه کمک های شوروی به عراق اظهار داشت : ما هیچ دلیلی نداریم که روسیه به عراق کمک کرده باشد و جدیدا به ما اطلاعی نرسیده است که عراق میگ روسی بخرد .

اصلا آتش بس برای ما مطرح نیست

هاشمی در مورد کیفیت پایان جنگ نیز گفت : ما از اول پیروزی انقلاب همه صحبت مان این بود که حکومت صدام در عراق مشروع نیست و مردم عراق او را نمی خواهند قصد نداریم با جنگ حکومت صدام را ساقط کنیم این کاری است که مردم خود عراق باید انجام دهند .

وی ادامه داد : اصلا آتش بس برای ما هیچ مطرح نیست ما جنگ را شروع نکردیم و خواهان جنگ هم نبودیم و نیستیم مخصوصا بین دو کشور مسلمان اما عراق با تحریک و خواست آمریکا به ما تجاوز کرد هم تجاوز ارضی و هم صدمات اقتصادی و جانی وارد کرد البته نتیجه و ثمره سوء این تجاوز به خودش برگشت و عراق بیشتر آسیب دید .

رئیس مجلس ادامه داد : وقتی عراق دست از تجاوز برداشت آن موقع ما موضع خودمان را خواهیم گفت الان حرفی نداریم تا عراق دست از تجاوز بردارد .

ما از اول آمریکا را دشمن خود می دانستیم / آتش افروز اصلی جنگ آمریکا است

هاشمی در بخش دیگری از سخنان خود گفت : البته ما آمریکا را از اول دشمن می دانستیم و امروز هم آتش افروز اصلی این جنگ آمریکا است کمک آمریکا به عربستان در اعطای ۴ فروند هواپیمای آواکس در واقع کمک به عراق است و احتمال این که آمریکا قدم های بزرگ تری بردارد وجود دارد و روی آن حساب کرده ایم و اگر هم آمریکا مستقیما مداخله نظامی کند نمی تواند کاری از پیش ببرد نه ما از ویتنامی ها ضعیف تریم و نه آمریکا از آن زمان قوی تر است و ما خودمان را آماده جنگ طولانی کرده ایم و از آواکس و چیزهای شبیه آواکس نمی ترسیم .

وی گفت : عربستان از ناحیه ما تهدید نمی شد که نیازی به آواکس داشته باشد اینها برای همین اوضاع جاری بود .

غرب به عنوان حامی صدام دشمن ما است

رئیس مجلس با اعلام این که غرب در جنگ از عراق حمایت می کند اظهار داشت : طبعا آنها را در صف دشمنانمان حساب می کنیم یعنی کسی که در حال جنگ از یک طرف حمایت می کند بی شک دشمن است . (۶)

روزنامه تشرین : صدام دچار جنون عظمت شده است

روزنامه تشرین سوریه در تفسیری از جنگ ایران و عراق نوشت اختلاف های ساده مرزی ایران و عراق نمی تواند انگیزه جنگ بین دو کشور باشد .

این روزنامه در تحلیل خود پرسیده است که چگونه صدام توانسته است به بهانه تغییر دادن مفاد یک قرارداد علیه انقلاب اسلامی ایران به جنگ متوسل شود در حالیکه خودش با شاه مخلوع پای این قرار داد را امضا کرده است ؟

تشرین پس از تاکید این مطلب که ایران در حال حاضر به یک جنگ دفاعی قانونی دست زده نوشته است صدام دچار جنون عظمت شده و نقشه های آمریکا را در منطقه به اجرا در می آورد . (۷)

خدمت وظیفه عمومی به دو سال افزایش می یابد

هیئت دولت به ریاست بهزاد نبودی وزیر مشاور در امور اجرایی تشکیل جلسه داده و و پیشنهاد وزارت دفاع مبنی بر افزایش خدمت وظیفه عمومی به دو سال را تصویب کرد .

هیئت وزیران همچنین تصویب کرد که جهاد سازندگی نیز به عنوان عضو ستاد بسیج اقتصادی کشور منظور گردد . (۸)

ضیاء الحق از مردم پاکستان خواست از طرفین جنگ ایران و عراق حمایت نکنند

ضیاء الحق رئیس جمهور پاکستان طی نطقی از مردم این کشور خواست تا از هیچ یک از کشورهای ایران و عراق جانبداری نکنند و میان مردم این دو کشور اتحاد به وجود آورند .

سخنان ضیاء الحق هنگامی ایراد شد که هزاران نفر از مردم پاکستان در حمایت از امام خمینی و انقلاب اسلامی ایران در تظاهراتی آمادگی خود را برای اعزام به جبهه های جنگ علیه عراق اعلام داشتند . (۹)

کارتر مخالفت خود را با ایجاد کشور فلسطینی اعلام کرد

جیمی کارتر رئیس جمهور آمریکا در تلاش برای جلب آرا یهودیان این کشور طی یک سخنرانی مخالفت خود را با تشکیل یک کشور فلسطینی اعلام کرد .

وی اظهار داشت مایل است هرگونه سوء تفاهمی را که در مورد حمایت بی دریغ از اسرائیل وجود دارد رفع کند .

کارتر اعلام داشت مخالف ایجاد هرگونه کشور فلسطینی است .

رئیس جمهور آمریکا همچنین آنچه را خشونت های خیابانی علیه صهیونیست ها در پاریس و بیت المقدس خواند محکوم کرده و گفت : تا زمانی که یهودیان روسی آزادانه نتوانند این کشور را ترک کنند آرام نخواهم نشست . (۱۰)

تلاش برای الحاق بلندی های جولان به مناطق اشغالی در مجلس رژیم صهیونیستی

بیش از نیمی از اعضای پارلمان اسرائیل که از طرفداران دولت ائتلافی مناخیم بگین هستند پشتیبانی خود را از لایحه ای که در مورد ضمیمه بلندی های جولان که متعلق به سوریه می باشد و توسط اسرائیل اشغال شده است به دیگر اراضی اشغالی اعلام داشتند .

کمیته سیاسی حزب کارگر اسرائیل خود را آماده مناظره در مورد پشتیبانی از این لایحه جنجالی در پارلمان اسرائیل می کند .

این لایحه چند ماه پس از تصویب لایحه دیگر مبنی بر الحاق بیت المقدس به عنوان پایتخت رژیم صهیونیستی ارائه شده است .

بعضی از سیاستمداران اسرائیلی معتقدند که به علت عکس العمل شدید بین المللی در قبال لایحه الحاق بیت المقدس که منجر به انتقال ۱۳ سفارت خانه خارجی از بیت المقدس به تل آویو شد در حال حاضر موقعیت ایجاب نمی کند که الحاق بلندی های جولان به صورت قانونی در پارلمان مطرح گردد .  (11)

کوبا خواهان راه حل مسالمت آمیزی برای جنگ عراق علیه ایران شد

کوبا ابراز امیدواری کرد که یک راه حل مسالمت آمیز مبتنی بر مذاکره موجب خاتمه سریع جنگ عراق علیه ایران شود.

معاون وزیر امورخارجه کوبا طی نطقی در مجمع عمومی سازمان ملل گفت : این جنگ که موجب تفرقه بین دو کشور غیر متعهد شده است نتایج منفی برای طرفین درگیر ، کشورهای جهان سوم و صلح و امنیت جهانی خواهد داشت .

کوبا بار دیگر تعهد کشورهای غیرمتعهد را برای کمک به استحکام سازمان ملل به عنوان وسیله ضروری در اجرای اقدامات اساسی به نفع تشنج زدایی و همکاری های بین المللی یادآور شد . (۱۲)

وزارت امورخارجه : سیاست خارجی صدام مساوی با تروریسم است

وزارت امورخارجه کشورمان به منظور آگاهی بیشتر مردم جهان از ماهیت رژیم بعث عراق و تشدید اقدامات تروریستی سران این کشور علیه ایرانیان و موسسات جمهوری اسلامی در خارج اطلاعیه ای صادر کرد .

در بخشی از این اطلاعیه آمده است : آنچه مایه تاسف است نقش فعال نمایندگی های سیاسی عراق در ارتکاب اعمال مجرمانه مورد بحث است مانند ارسال اسلحه توسط سفارت عراق در پاکستان به منظور برانگیختن آشوب در بلوچستان ، ترور شخصیت های فلسطینی در پاریس ، اسلام آباد ، لندن و کویت به دست عمال رژیم بعثی عراق ، توطئه ترور وزیر امورخارجه وقت جمهوری اسلامی ایران در کویت که منجر به مجروح شدن و نقص عضو عده ای از دیپلمات های ایرانی شد.

در ادامه این اطلاعیه آمده است : حملات مکرر عوامل رژیم عراق به سفارت و سایر موسسات ایرانی در بیروت ، اقدام مسلحانه نافرجام دیپلمات های عراقی در وین علیه سفارت جمهوری اسلامی ایران در شهر مذکور که به اخراج چند دیپلمات عراقی از اتریش منجر شد ، بمب گذاری عوامل عراقی با همکاری ضد انقلاب وابسته به سیا و موساد و سایر بنگاه های جاسوسی در محل تشکیل جلسه دانشجویان ایرانی در سانفرانسیسکو ، حمله به دیپلمات های ایرانی در دهلی نو و مجروح کردن وی …و موارد متعددی از این قبیل همه و همه از نفوذ روحیه تجاوز و توطئه در اعماق زمامداران بعث عراق به ویژه علیه جمهوری اسلامی ایران حکایت می کند . (۱۳)

پیام های صدام به شاه عربستان و امیرکویت

یونایتد پرس به نقل از خبرگزاری عراق گزارش داد صدام پیرامون اوضاع منطقه شرقی جهان عرب پیامی به شاه عربستان فرستاده است .

یاسین رمضان نماینده صدام که قبلا پیام مشابهی را به امیرکویت تسلیم کرده بود این پیام را به شاه عربستان تحویل داده است .

همچنین عبدالفتاح امین عضو شورای انقلاب عراق برای توضیح نقطه نظرهای عراق درباره جنگ این کشور با ایران با نخست وزیر اسپانیا ملاقات کرده و سپس به سوئد رفته است . (۱۴)

پی نوشت

  • جمهوری اسلامی ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۲ ، ناخدا یکم بهرام افضلی در سال ۱۳۱۶ در شهر قم متولد شده و تحصیلات خود را از سال ۱۳۲۴ تا سال ۱۳۳۰ در همان شهر و از سال ۱۳۳۰ تا سال ۱۳۳۶ در تهران در دبیرستان های حکیم نظامی ، رازی و البرز طی نمودپه و موفق به اخذ دیپلم متوسطه شد . نامبرده در سال ۱۳۳۶ به استخدام نیروی دریایی درآمد و از همان سال برای طی دوره مهندسی دریایی به کشور ایتالیا اعزام شد و تا سال ۱۳۴۰ در آن کشور بود و پس از بازگشت تا سال ۱۳۴۶ و در پادگان نیروی دریایی خرمشهر مشغول خدمت شد و سپس جهت طی دوره عالی مجددا به کشور ایتالیا اعزام شد و پس از سه سال و نیم در سال ۱۳۴۹ به ایران مراجعت کرد و به سمت رئیس کارخانجات پایگاه دریایی بوشهر منصوب شد . وی در سال ۱۳۵۳ با درجه ناخدا سومی به ریاست دایره کارخانجات در معاونت فنی و لجستیک در ستاد نیروی دریایی منصوب شد و پس از پیروزی انقلاب اسلامی با درجه ناخدا یکمی به فرماندهی نیروی دریایی منصوب گردید و در سال ۱۳۶۲ به جرم فعالیت در حزب منحله توده بازداشت و سپس اعدام گردید . رک خاطرات آیت الله ری شهری ، مرکز اسناد انقلاب اسلامی ، جلد دوم ، صفحه ۹۱

چنان چه ذکر آن رفت بهرام افضلی یکی از اعضای حزب توده بود که با مهارت توانسته بود در نیروی دریایی نفوذ کرده و به مقام فرماندهی نیروی دریایی برسد . وی در این مقام اطلاعات حساس را به حزب توده رسانده و از طریق این حزب این اطلاعات را به شوروی می رسانده است . آیت الله ری شهری در خاطرات خود شرح مفصلی از محاکمه و اظهارات افضلی را ارائه می دهد که در ادامه به خلاصه ای از آن اشاره می شود .

در خاطرات آیت الله ری شهری در بخش مربوط به محاکمه افضلی آمده است : با توجه به مجموعه ابهاماتی که در گفته های کیانوری و پرتوی مسئول سازمان مخفی حزب توده وجود داشت، از پرتوی خواستم که به طور دقیق درباره نحوه ارتباط با افضلی با توجه به موقعیت شغلی او توضیح دهد. پرتوی ابراز کرد که پیش از آنکه افضلی به مرتبه ناخدا یکمی برسد، یکی از معاونین نیروی دریایی بود و به علت پایین‌تربودن منصبش ارتباط با او آسان‌تر بود. وی توضیح داد که افضلی پیش از احراز پست فرماندهی با اتومبیل خود بر سر قرار حاضر می‌شد، پرتوی و معزز را در یک خیابان فرعی سوار کرده حدود نیم ساعت در خیابان گشت می‌زدند و اطلاعات ارائه می شد. پس از احراز منصب فرماندهی نیروی دریایی ارتش توسط افضلی در این ارتباطات وضع تازه‌ای پدید آمد؛ زیرا رفت و آمدهای افضلی به وسیله اتومبیل ارتش و همراه با محافظین ارتش صورت می‌پذیرفت بنابراین افضلی ابتکاری نشان می‌دهد به این صورت که وی با اتومبیل مخصوص و نگهبانان به خانه پدرزن یا خواهرزن خود می رود، سپس از آنجا خارج شده در یکی از کوچه های فرعی سوار بر اتومبیل معزز شده به خانه مورد نظر می‌آید. شب هنگام نیز در حوالی خانه اقوام یا خانه خود پیاده می‌شد.

در ادامه پرتوی اشاره کرد که دیدارها به صورت هفتگی صورت می‌پذیرفت و در این جلسات درباره اطلاعات یا اخبار مختلف کسب شده در طول هفته به طور شفاهی توضیح داده می شد. پرتوی ادعا کرد که سران تشکیلات مخفی از افضلی نمی‌خواستند که اطلاعات خود را مکتوب سازد. او مجموعه اطلاعات دریافتی را درباره مسایل کاری او فعالیتها، مشکلات کاری، اطلاعات موجود در محیط نیروی دریایی، مسایل مربوط به خلیج فارس، مشکلات نظامی موجود در خلیج فارس، عبور کشتیها، فعالیت های نظامی عراق در خلیج فارس و مسایل دیگری از قبیل گفتگوها و ارتباطاتی که با مقامات مختلف جمهوری اسلامی به مقتضای کار افضلی برقرار می‌شد، عنوان کرد. پرتوی اطلاعات به دست آمده از ارتباطات افضلی با مقامات جمهوری اسلامی را دارای جنبه سیاسی و مشخص کننده دیدگاه های آن مقامات توصیف کرد که برای حزب اهمیت داشت. همچنین وی افزود که گاه اطلاعاتی از بولتن های مختلف ادارات ذیربط به طور شفاهی داده می شد.

در بخش دیگری از خاطرات آیت الله ری شهری آمده است : از افضلی درباره آغاز ارتباط با حزب نحوه فعالیت‌هایش و گفته‌های دیگران درباره وی توضیح خواستم. ناخدا افضلی (با نام مستعار آرش) اظهارات سایرین را در باب تماس خود با حزب توده پس از پیروزی انقلاب اسلامی تأیید کرد. وی انگیزه اصلی خود را از پیوستن به تشکیلات مخفی حزب توده چنین عنوان کرد که در رژیم گذشته با پوست و گوشت و استخوان خود فساد، ظلم، جور و محرومیت را در جامعه ایران احساس نموده برای خود چنین تحلیل کرده است که برای فایق آمدن بر مشکلات و برای حرکت جامعه ایران به سوی تعادل و قسط، وجود یک حزب چپ با انگیزه های خدمات اجتماعی یکسان برای افراد جامعه ضروری است؛ هرچند که مارکسیستی هم نباشد. او وجود چنین حزبی را از این رو ضروری دانست تا با مطرح کردن فشارهای مردم، اعلام نقاط ضعف و ارائه راهکارهای برون‌رفت از مشکلات خدماتی را به جامعه ارائه بدهد. افضلی این انگیزه را به دوران نوجوانی خود و پایین بودن سطح خانواده خود مربوط دانست.

افضلی مدعی بود که عقده حقارت شخصی و احساس او نسبت به رژیم گذشته او را پس از انقلاب به همکاری با حزب توده واداشت.

وی منظور خود را از ارائه اطلاعات به حزب در اختیار گذاشتن داده‌ها و اطلاعات صحیح عنوان کرد؛ به طوری که حزب توده به کمک تحلیل سیاسی صحیح، اشتباه منافقین را مرتکب نشود و مانند آن‌ها تعداد زیادی شهید و کشته – « که بلاخره جوانان این مملکت بودند»- به جمهوری اسلامی تحمیل نشود.

در ادامه افضلی به اتهام جاسوسی پرداخت و هرگونه اتهامی را تا حوالی عید ۱۳۶۲ انکار کرد و اظهار داشت که در آن هنگام چند سوال طرح شده از جانب حزب شک وی را بر می‌انگیزد.

افضلی اطلاعات منتقل شده به حزب را به کلی مرتبط با مسایل پس از وقوع دانست که ارزش عملیاتی چندانی نداشتند.. افضلی افزود که از ارائه اطلاعات به حزب در دو مورد خاص و سری شانه خالی کرده است که توضیح درباره آن را به جهت حفظ اسرار به جلسه‌ای خصوصی با من موکول کرد. او دوباره اصرار کرد که در طول فعالیت خود در تشکیلات مخفی حزب، اطلاعات نظامی قابل استفاده و قابل بهره‌برداری در امر جاسوسی یا براندازی از قبیل پادگانها، نقشه ها، طرح های عملیات و لجستیک را به حزب نداده است و مطالب ارائه شده در جلسات از نظر مسائل سیاسی جنبه های کلی تحلیلی داشته است.

افضلی درباره آخرین رهنودهای حزب در سال آخر اظهار کرد که سران تشکیلات مخفی از وی خواسته بودند با علمای قم تماس بگیرد تا دریابد که در سطوح بالای جمهوری اسلامی چه تغییرات و تحولاتی در جریان است. او منظور حزب از این درخواست را چنین بیان کرد که حزب قصد داشت متوجه شود که در ایران گرایش به راست بیشتر حاکم است یا جمهوری اسلامی ایران به شعار «نه شرقی، نه غربی» پایبند خواهد بود؟ به گفته او حزب می خواست درباره موضوع نخست وزیری آقای عسگراولادی و تصمیماتی که نظام در مورد حزب اتخاذ می‌کند مطلع شود. افضلی اظهار داشت که باتوجه به اینکه در سطح بالای تصمیم گیری نظام، مسایل بسیار روشن و توسط شخص امام و دو سه نفر دیگر اخذ می‌شد به مطلب ارزشمندی دسترسی نیافته بود. همچنین ابراز داشت که آلت دست و سوءاستفاده قرار گرفته است و خود را مقصر می‌داند و از مردم و رهبران ایران ریاست محترم دادگاه و از امام درخواست کرد که به واسطه بیش از چهار سال خدمت به نظام جمهوری اسلامی از اشتباهتش چشم پوشی و بخشوده شود.

آیت الله ری شهری در باره ادعاهای افضلی می گوید : نظر به اینکه افضلی مدعی شده بود بخش اعظم اطلاعاتی که به حزب داده است جنبه سری نداشته است من در این باره مجدداً از او سوال کردم او تأکید کرد که اطلاعات انتقال یافته جنبه ارزشمند نظامی نداشته است. در عین حال گفت که نظام طبقه بندی اسناد، مکاتبات و موضوعات در ارتش، بیشتر شکل سلیقه‌ای دارد و گاه اطلاعات عادی در رده محرمانه، اطلاعات محرمانه در رده خیلی محرمانه، اطلاعات خیلی محرمانه در رده سری یا اطلاعات سری در رده به کلی سری قرار می گیرد. بدین ترتیب افضلی طبقه‌بندی را به نحوی زیر سوال می‌برد که هر نوع معیار قابل قبولی برای تشخیص نوع اطلاعات انتقال یافته به حزب توده و اتحاد جماهیر شوروی سابق را مردود می شمرد. فرافکنی و پاسخ مبهم او مرا واداشت که توضیح او را خارج از مورد سوال قلمداد کنم و دوباره تکرار کنم که آیا کلیه اطلاعات انتقال یافته به حزب توده سری بود یا برخی سری و برخی غیرسری بوده است؟ افضلی در پاسخ گفت نوع اطلاعاتی که در اختیار حزب می گذاشت، متفاوت بود. پرسیدم: بنابراین اطلاعات سری را نیز به حزب می دادید؟ او پاسخ داد که تا جایی که به یاد دارد هیچگاه اطلاعات سری را منتقل نکرده و اطلاعاتی که به حزب داده است در نهایت رده‌بندی خیلی محرمانه داشته است. من تکرار کردم بنابراین طبقه بندی شده بودند. او گفت: می توان درباره موضوع بحث کرد.

آیت الله ری شهری در خاطرات خود از دفاعیات افضلی می گوید : مسیر دفاع «افضلی» و «پرتوی» به سویی متمایل بود که اطلاعات ارایه شده از سوی «افضلی» به حزب بی‌ارزش جلوه داده شود. بر این اساس، من به صراحت پرسیدم که به فرض آنکه این اطلاعات به درد براندازی نمی‌خورد، برای روس‌ها که کاربرد داشته است؟ «پرتوی» در مواجهه با این پرسش دوباره درصدد نوعی فرافکنی و کوچک کردن محدوده کاربست اطلاعات ارایه شده از سوی «افضلی» بر آمد و افزود که فقط در دو سه مورد خاص، شوروی درخواست اطلاعات رسمی کرده و حزب بدون اعلام کاربرد این اطلاعات، آنها را از «افضلی» درخواست کرده است؛ اما در عین حال گفت که «افضلی» از نوع درخواست، می‌توانست تشخیص دهد که آن اطلاعات کاربرد حزبی ندارد و جنبه استراتژیک و امنیتی دارد. در ضمن، وی گفت که خودش هم به طور دقیق نمی‌دانست که کدام اطلاعات به شوروی داده می‌شود و «کیانوری» در این زمینه مختار و مطلع انحصاری بوده است.

در ادامه خاطرات آیت الله ری شهری در این زمینه آمده است : «افضلی» از ارائه پاسخ‌های روشن و واضح سرباز می‌زد و سوالات من را با عباراتی طفره آلود و مبهم پاسخ می‌داد. من بار دیگر پرسیدم که پس شما می‌دانستید که رابطین حزبی‌تان و خودتان جاسوس شوروی هستند و به رغم این آگاهی، اطلاعات را منتقل کرده‌اید؟ «افضلی» پاسخ داد که در اوایل چنین اطلاعی نداشته است؛ اما در اواخر زمستان ۱۳۶۲ و مدت کمی پیش از بازداشت، این فکر به ذهن او خطور کرده است که بداند چه می‌کند!

آیت الله ری شهری می گوید : بسیاری مطالب و اطلاعات، در پرونده موجود بود که در دادگاه به بحث گذاشته نشد و به کلی بر اتهام جاسوسی «افضلی» دلالت داشت. سپس به قرائت فهرستی از اطلاعات ارائه شده از سوی «افضلی» به شوروی پرداختم. این فهرست به شرح ذیل بود:

  • گزارش فروش ده موشک به نیروی دریایی، کشتی‌های عبوری و میزان تلفات؛
  • گزارش اختلافات داخلی در حاکمیت در زمان «ابوالحسن بنی‌صدر»؛
  • گزارش تفصیلی درباره تغییر محل قرارگاه‌های جنگی جمهوری اسلامی ایران در جنوب کشور؛
  • گزارش نتیجه سفر به لیبی و سلاح‌هایی که بنا بوده است از جانب لیبی به ایران داده شود؛
  • گزارش دیدار با نخست وزیر؛
  • گزارش دیدارهای مکرر با رئیس جمهور؛
  • ارائه اطلاعاتی درباره جزیره خارک؛
  • گزارش آغاز طرح پرونده حزب توده در دادستانی انقلاب ارتش؛
  • گزارش آمار تلفات جنگ؛
  • ارائه آمار فروش نفت و ارقام ذخایر ارزی؛
  • گزارش تفصیلی درباره سمینار محرمانه‌ سران نیروهای مسلح؛
  • گزارش ملاقات با وابسته‌ سیاسی ایتالیا؛
  • ارائه اطلاعات نظامی مربوط به سلسه عملیات والفجر مقدماتی، والفجر یک و والفجر دو، و نیز اشکالات پیش آمده در روند اقدامات عملیاتی نظامی ایران (این اطلاعات با توجه به کمک‌های ابرقدرت‌های شرق و غرب به عراق، جنبه کاملا سرنوشت‌ساز داشت)؛
  • ارائه آمار نیروهای سپاه؛ و…رک خاطرات آیت الله محمدی ری شهری ، جلد دوم ، مرکز اسناد انقلاب اسلامی ، صفحه ۹۵ الی ۱۲۸
  • جمهوری اسلامی ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • جمهوری اسلامی ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۶
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۲
  • جمهوری اسلامی، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه ۱۱
  • اطلاعات ، ۲۲ مهر ۱۳۵۹ ، صفحه

 

مطالب مرتبط

آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی به دلیل عارضه قلبی دار فانی را وداع گفت

به مناسبت درگذشت یار دیرین امام و رهبری / مروری به زندگینامه آیت الله هاشمی رفسنجانی – ۱ ؛ هاشمی از آغاز تا پیروزی انقلاب
آیت الله هاشمی رفسنجانی : انصاف نیست پول این مردم را صرف تحصیل افراد ملحد و بی دین کنیم/تنها کسانی حق تحصیل دارند که همراه نظام اسلامی باشند
هاشمی رفسنجانی : انقلاب نباید به سمت مفت خورها منحرف شود
آیت الله هاشمی رفسنجانی : وجود شورای نگهبان و اسلامی بودن جمهوری اسلامی حجت را بر مردم تمام کرده است/ هر امکانی که مبارزین علیه اسرائیل در لبنان بخواهند در اختیارشان می گذاریم
هاشمی رفسنجانی پیشنهاد داد ؛ ضرورت تشکیل یک ارتش مشترک اسلامی برای آزادی بیت المقدس
هاشمی رفسنجانی : وجود شورای نگهبان و اسلامی بودن جمهوری اسلامی حجت را بر مردم تمام کرده است/از اول گفتیم با اسرائیل در جنگ هستیم
بهزاد نبوی : یک روز لیبرال ها دشمن ما بودند امروز حزب اللهی ها / بی انصافی است به ما منافقین آینده گفته می شود !
هاشمی رفسنجانی : صفات ولایت امر را در آیت الله منتظری می بینیم / امام نمی توانند جانشین خود را معرفی کنند !
هاشمی رفسنجانی در خطبه های نماز جمعه : اسرائیل ۴۵۰ میلیون دلار به ایران بدهکار است / بیت المقدس با زور آزاد می شود / اسرائیل را باید در تل آویو شکست بدهیم
هاشمی رفسنجانی : مسائل مربوط به سیاست خارجی بدون مشورت با امام انجام نمی شود / در مبارزه با آمریکا خاکریز اول و دوم شاه و لیبرالیسم بودند
آیت الله هاشمی رفسنجانی : دیگر دوران خوش نشینی در تهران به سر آمده است ! / تا ما هستیم از این چیزها خبری نیست!
هاشمی رفسنجانی : سفرای ایران باید از موضع قدرت با دشمن حرف بزنند / جمهوری اسلامی موظف نیست هزینه انتشار نظرات مخالف را پرداخت کند
آیت الله هاشمی تشریح کرد ؛چگونگی خنثی سازی توطئه لیبرال ها / فرنگ رفته هایی که اعتماد آمریکا را جلب کرده بودند می خواستند در ایران مسئولیت بگیرند !
آیت الله هاشمی رفسنجانی در خطبه های نماز جمعه تهران : اگر بگذارند جوان ها صیغه کنند کسی آلوده نمی شود / باید منبع شلیک موشک های عراق تصرف شود
هاشمی رفسنجانی : آمریکا حرفی ندارد نوکرش باشیم به او فحش هم بدهیم ! / برای بستن دست اسرائیل باید دست آمریکا را بست
هاشمی رفسنجانی : از عراق طلبکاریم و برای گرفتن حقوقمان وارد خاک این کشور می شویم
هاشمی رفسنجانی : روی کار آمدن لیبرال ها و عوامل آمریکا در برهه ای مردم را نا امید کرد / ایده آل برخی برای حکومت آلمان و سوئیس بود/با تسخیر لانه فساد آمریکا خیال مردم راحت شد
هاشمی رفسنجانی : دانشگاه آزاد مانند حوزه های علمیه خواهد بود!
هاشمی رفسنجانی : ترجیح می دهیم با خود آمریکا بجنگیم تا نوچه هایش

هاشمی : مجلس خبرگان همیشگی نیست چون کار زیادی ندارد / ای کاش مردم نیازی به رای خبرنگان نداشته باشند!
آیت الله هاشمی رفسنجانی : همه می دانند اگر یک کشور ضد آمریکایی در دنیا باشد آن هم ایران است
آیت الله هاشمی رفسنجانی : ما از اول آمریکا را دشمن خود می دانستیم / آتش افروز اصلی جنگ آمریکا است
آیت الله هاشمی : غرب استعمار گر و آمریکای انحصار طلب صدام را به جنگ با ایران تشویق کرد
آیت الله هاشمی : کشتن منافقین مثل کشتن سربازان صدام در جبهه ها جایز است
افشاگری بزرگ هاشمی از تهدید آمریکا برای تجزیه ایران / آمریکا برای جدا سازی خوزستان ، آذربایجان و سیستان نقشه راه داشت
امام خمینی : اگر ما گرسنه باشیم بهتر است تا وابسته و مرفه باشیم
آیت الله هاشمی رفسنجانی در خطبه های نماز جمعه : سران عرب با دشمنان زبون و در مقابل ما ادای شیر در میاورند / آنان مثل شترمرغ و پفیوزند !
سخنان جالب محمد علی رجایی در مجلس ؛ سخنان مرا یک روستایی هم می فهمد ، سخنان بنی صدر را من هم نمی فهمم ! / مجلس به کابینه رجایی رای اعتماد داد
هشدار آیت الله هاشمی رفسنجانی به قدرت های فرا منطقه ای ؛ خلیج فارس تا زمانی که مصلحت بدانیم امن است !
آیت الله هاشمی در برابر چه اتهام سنگینی از بهزاد نبوی دفاع کرد ؟! / این پرونده مسکوت است !
هاشمی : برای عادی شدن روابط ایران و آمریکا خیلی از مسائل باید حل شود
هاشمی : نزدیکان من اگر خواستار امتیاز شدند گناهکارند !
پیشنهاد آیت الله هاشمی به کشورهای اسلامی ؛ یک ماه با آمریکا قطع رابطه کنید
آیت الله هاشمی : اگر بمیرم راحت هستم چون به هدف رسیده ام ! / تمسخر شعار انتخابات آزاد «نهضت آزادی » از سوی هاشمی
آیت الله هاشمی رفسنجانی : ما از سال ۴۲ آمریکا ، اسرائیل و شاه را با هم محکوم کردیم
جنجال معامله مخفیانه ریگان با ایران ؛ تصاویر/ ماجرای مک فارلین و رسوائیِ ایران گیت
تحلیل آیت الله هاشمی از سه مرحله انقلاب ، مبارزه با شاه ، آمریکا و منافقین !/جهاد با آمریکا و شاه جدای از جهاد با منافقین و مفسدین داخلی نیست
تقدیر آیت الله هاشمی از مادری که فرزند ضد انقلابش را معرفی کرد ؛ کسانی که بهشت را بر جهنم ترجیح می دهند زیادند
هاشمی : دشمنان اسلام برای شکستن اعتبار مجلس تلاش می کنند

آیت الله هاشمی : هر جا ظالم ، استثمارگر و سرمایه دار بیرحمی است علیه جمهوری اسلامی متحد شده اند
هاشمی : اگر خودمان را کمتر از دیگران دیدیم انقلابی هستیم!
هر کس اندک فاصله ای با امام و انقلاب دارد در صدد القای خط آمریکا است
هاشمی رفسنجانی : تقویت برنامه موشکلی تکلیف ما است
عکس / گریه هاشمی در مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری
آخرین حرف هاشمی ؛ مسلمانان باید تکلیف خود را با کفر که یک سر آن آمریکا است مشخص کنند
خطاب هاشمی به سفیر شوروی ؛ پا جای پای آمریکاگذاشته اید
آیت الله هاشمی : از من باسوادتر و مومن تر هم هست !
آیت الله هاشمی رفسنجانی : زنان باید روسری ، لباس آستین بلند و جوراب کلفت پوشیده و شلوار پایشان باشد ! / دست ها از مچ به پائین و صورت اشکالی ندارد دیده شود !
آیت الله هاشمی رفسنجانی : منافقین دیروز محاربان امروز هستند / منافق زمانی که رو در روی انقلاب قرار گرفت محارب است
آیت الله هاشمی رفسنجانی : لیبرال هایی که می گویند مسلمانیم منافقند و دروغ می گویند
هاشمی : دشمن ما چند نفر منافق نیست بلکه امپریالیسم بین المللی است
آیت الله هاشمی : اکثریت مجلس در یک خط باشد بهتر است !
حمله شدید هاشمی به آل سعود ؛ ای کاش شاه عربستان از غصه مرده باشد
شعار مرگ بر بنی صدر در حضور هاشمی ؛ رئیس مجلس : تا استقرار کامل جمهوری اسلامی در صحنه بمانید
توافق آیت الله هاشمی با فرستاده قذافی ؛ ارتش آزادیبخش اسلامی تشکیل می شود !
آیت الله هاشمی : پست های کشور باید در اختیار حزب اللهی ها قرار گیرد
آیت الله هاشمی : نباید از جنگ با آمریکا ترسید / تجربه نشان داده هر کس مقاومت کرد پیروز شد
میرحسین موسوی : اگر کشورهای اسلامی نمی خواهند راه را باز کنند ما به جنگ اسرائیل برویم
میرحسین موسوی : منافع آمریکا در سراسر کشورهای اسلامی مورد حمله قرار می گیرد/ در هیئت دولت بودجه مبارزه مسلحانه با اسرائیل تصویب شد
گام به گام با برکناری اولین رئیس جمهور – ۲ / هاشمی رفسنجانی : ترجیح دارد بنی صدر رئیس جمهور بماند !
آیت الله هاشمی : در پاسخ به اسرائیل هیچ محدودیتی نداریم / هیئت نظامی سیاسی ایران برای هماهنگی با نیروهای رزمنده عازم سوریه شد
هاشمی ۶۱: سیاست ما در دانشگاه ها ایجاد محدودیت است /هاشمی ۹۵ : مخالف انقلاب فرهنگی بودم/کدام را باور کنیم؟!
آیت الله منتظری : پاسداران باید عامل صدور انقلاب به کشورهای دیگر باشند
از ضاربین هاشمی رفسنجانی اطلاعات وسیعی به دست آمد / حمله گروه مسلح به خانه آیت الله مفتح
حجت‌الاسلام سیدعباس نبوی:آقای هاشمی! شما با تعطیلی دانشگاه‌ها مخالف بودید؟/ جلسه منزل قلهک را فراموش کرده‌اید
جمله دقیق امام پس از ترور هاشمی چه بود ؟ ؛ هاشمي زنده است چون نهضت زنده است
هاشمی رفسنجانی ترور شد ؛ هاشمی در تجمع ضد آمریکایی میدان ۱۷ شهریور چه گفت ؟
آیت الله هاشمی رفسنجانی : خسارات جنگ را به حساب صدام و در لیست طلب خود قرار داده ایم
سخنان هاشمی دانشگاه را به هم ریخت
هاشمی ضمن حمایت از توقیف روزنامه نهضت آزادی ؛ به مشروعیت و صداقت قوه قضائیه ایمان دارم / نباید شانتاژ بکنیم
تفاوت شهید بهشتی و هاشمی در برخورد با نظر امام / شهید بهشتی : نظر امام درباره جلال الدین فارسی کاملا صحیح است / هاشمی : هر چند امام گفت ولی من قبول ندارم !
آیت الله هاشمی رفسنجانی : آمریکا حرفی ندارد نوکرش باشیم به او فحش هم بدهیم ! / برای بستن دست اسرائیل باید دست آمریکا را بست
هاشمی رفسنجانی : از عراق طلبکاریم و برای گرفتن حقوقمان وارد خاک این کشور می شویم
خطبه خواندنی هاشمی رفسنجانی در مورد وضعیت جنسی زنان در غرب/ زن را بصورت مانکن در ویترین می‏گذارند برای نمایش لباس زیر+ فیلم و صوت
موسوی : ملت ایران می خواهد سیطره آمریکا در منطقه را از بین ببرد / بعد از جنگ مبارزه با اسرائیل جنبه استراتژیک می یابد !

 

پاسخ دهید

ایمیل شما به صورت خصوصی می باشد و نمایش داده می شود. Required fields are marked *

*

هفده − 8 =

WpCoderX